Dinsdags om tien uur

De man met de hoed

The Man in the Hat

Het bureau voor gevonden voorwerpen van station Kyoto bevindt zich in het souterrain, achter een lange rij kluisjes, op een plek die de meeste reizigers pas vinden als ze iets kwijt zijn. Er is een loket, een bel die niemand gebruikt en twee stoelen voor wachtenden, waarop bijna nooit iemand zit te wachten. Achter het loket reiken de stellingen tot aan het plafond, en op de planken ligt wat de stad elke dag vergeet.

The lost-property office at Kyoto Station is in the basement, behind a long row of lockers, in a place most travellers only find once they have lost something. There is a counter there, a bell that nobody uses, and two chairs for people waiting, on which almost nobody ever waits. Behind the counter, shelves reach up to the ceiling, and on the shelves lies whatever the city forgets each day.

Haruka Mori werkte al drieëntwintig jaar aan dit loket. Ze was tweeënvijftig, droeg een bril aan een dun kettinkje en had een systeem dat behalve zijzelf niemand helemaal begreep. Handschoenen gingen naar links, sleutels in de kleine bakjes onder het raam, paraplu’s in de hoge standaards tegen de achterwand, gerangschikt op kleur. Wie een zwarte paraplu zocht – en in Kyoto zocht iedereen een zwarte paraplu –, moest geduld hebben.

Haruka Mori had worked at this counter for twenty-three years. She was fifty-two, wore her glasses on a thin chain and had a system that nobody but her fully understood. Gloves went to the left, keys into the small boxes under the window, umbrellas into the tall stands on the back wall, sorted by colour. Anyone looking for a black umbrella – and in Kyoto everyone was looking for a black umbrella – had to be patient.

Sinds het voorjaar had ze een collega. Kenta Abe was zesentwintig, kwam van de administratie en beschouwde het systeem van mevrouw Mori als een mooi stukje geschiedenis dat helaas moest worden afgeschaft. Hij had een tablet meegenomen en een database waarin elk gevonden voorwerp met foto, vindplaats en tijdstip werd geregistreerd. “Wanneer iemand belt en naar een grijze handschoen vraagt,” legde hij uit, “dan typ ik grijs en handschoen , en binnen twee seconden weten we het.”

Since the spring she had had a colleague. Kenta Abe was twenty-six, came from the administration, and considered Ms Mori’s system a fine piece of history that sadly had to be abolished. He had brought a tablet and a database in which every item found was entered with a photo, the place it was found and the time. “If someone calls and asks about a grey glove,” he explained, “I type grey and glove , and in two seconds we know.”

“En dan weet je of hij van die persoon is?”, vroeg Haruka.

“And then you know whether it’s his?” asked Haruka.

“Dan weet ik of we er een hebben.”

“Then I know whether we have one.”

“Dat is niet hetzelfde,” zei ze, maar ze liet hem zijn gang gaan. Ze was niet tegen vernieuwing. Ze had alleen geleerd dat de mensen aan het loket zelden precies zochten wat ze zeiden.

“That’s not the same thing,” she said, but she let him get on with it. She was not against new things. She had only learned that the people at the counter were rarely looking for exactly what they said.

Een zakenman die naar zijn notitieboekje vroeg, wilde eigenlijk horen dat hij niet de enige was die iets vergat. Een moeder die naar een knuffelhaasje vroeg, zocht in werkelijkheid de rust van de komende nacht. En studenten die hun sleutels kwijt waren, wilden vooral dat iemand hen standjes gaf, zodat ze dat zelf niet hoefden te doen.

A businessman who asked about his notebook really wanted to hear that he was not the only one who forgot things. A mother who asked about a toy rabbit was in truth looking for the peace of the coming night. And students who had lost their keys mostly wanted someone to scold them, so that they did not have to do it themselves.

Dat begreep je het beste aan meneer Ishida.

The best way to understand this was Mr Ishida.

Meneer Ishida kwam elke dinsdag om tien uur. Niet om vijf voor tien en niet om tien over tien, maar zo stipt dat Haruka weleens dacht dat de stationsklok zich naar hem richtte. Hij was een tengere man van ruim in de tachtig, droeg een grijze jas, in de zomer net als in de winter, en een hoed die hij bij het loket afzette en met beide handen voor zijn borst hield. Dan boog hij licht en stelde zijn vraag.

Mr Ishida came every Tuesday at ten o’clock. Not at five to ten and not at ten past ten, but so punctually that Haruka sometimes thought the station clock set itself by him. He was a slender man of well over eighty, wore a grey coat, in summer as in winter, and a hat, which he took off at the counter and held in front of his chest with both hands. Then he bowed slightly and asked his question.

“Goedemorgen, mevrouw Mori. Is er misschien een donkerblauwe paraplu binnengebracht? Met een handvat van bamboe. Het handvat is gebarsten en omwikkeld met rode draad.”

“Good morning, Ms Mori. Has a dark blue umbrella been handed in, perhaps? With a bamboo handle. The handle is cracked and wrapped in red thread.”

En Haruka, die het antwoord wist, liep desondanks elke keer naar de hoge standaards tegen de achterwand, bekeek de blauwe paraplu’s, een voor een, kwam terug en zei: “Helaas niet, meneer Ishida.”

And Haruka, who knew the answer, still went every time to the tall stands on the back wall, looked through the blue umbrellas one after another, came back and said: “I’m afraid not, Mr Ishida.”