De weddenschap

I

I

Het was een donkere herfstnacht. De oude bankier liep op en neer in zijn werkkamer en herinnerde zich hoe hij vijftien jaar geleden op een herfstavond een feest had gegeven. Er waren veel slimme mannen geweest en er waren interessante gesprekken gevoerd.

It was a dark autumn night. The old banker was walking up and down his study and remembering how, fifteen years before, he had given a party one autumn evening. There had been many clever men there, and there had been interesting conversations.

Onder andere hadden ze over de doodstraf gesproken. De meerderheid van de gasten, onder wie zich veel journalisten en intellectuele mannen bevonden, keurde de doodstraf af.

Among other things they had talked of capital punishment. The majority of the guests, among whom were many journalists and intellectual men, disapproved of the death penalty.

Zij beschouwden die vorm van straf als verouderd, immoreel en ongeschikt voor christelijke staten. Naar de mening van sommigen van hen zou de doodstraf overal moeten worden vervangen door een levenslange gevangenisstraf.

They considered that form of punishment out of date, immoral, and unsuitable for Christian States. In the opinion of some of them the death penalty ought to be replaced everywhere by imprisonment for life.

“Ik ben het niet met u eens,” zei hun gastheer, de bankier. “Ik heb noch de doodstraf noch levenslange gevangenisstraf ervaren, maar als men a priori mag oordelen, is de doodstraf moreler en menselijker dan een levenslange gevangenisstraf.

“I don’t agree with you,” said their host the banker. “I have not tried either the death penalty or imprisonment for life, but if one may judge a priori, the death penalty is more moral and more humane than imprisonment for life.

De doodstraf doodt een mens meteen, maar een levenslange gevangenisstraf doodt hem langzaam. Welke beul is menselijker: hij die u in een paar minuten doodt, of hij die in de loop van vele jaren het leven uit u wegsleept?”

Capital punishment kills a man at once, but lifelong imprisonment kills him slowly. Which executioner is the more humane, he who kills you in a few minutes or he who drags the life out of you in the course of many years?”

“Beide zijn even immoreel,” merkte een van de gasten op, “want ze hebben beide hetzelfde doel: het leven ontnemen. De staat is God niet. Hij heeft niet het recht om te ontnemen wat hij niet kan teruggeven als hij dat wil.”

“Both are equally immoral,” observed one of the guests, “for they both have the same object—to take away life. The State is not God. It has not the right to take away what it cannot restore when it wants to.”

Onder de gasten bevond zich een jonge advocaat, een jongeman van vijfentwintig. Toen hem naar zijn mening werd gevraagd, zei hij:

Among the guests was a young lawyer, a young man of five-and-twenty. When he was asked his opinion, he said:

“Het doodvonnis en het levenslange vonnis zijn even immoreel, maar als ik zou moeten kiezen tussen de doodstraf en een levenslange gevangenisstraf, zou ik zeker het tweede kiezen. Hoe dan ook leven is beter dan helemaal niet leven.”

“The death sentence and the life sentence are equally immoral, but if I had to choose between the death penalty and imprisonment for life, I would certainly choose the second. To live anyhow is better than not at all.”

Er ontstond een levendige discussie. De bankier, die in die tijd jonger en opvliegender was, liet zich plotseling door opwinding meeslepen; hij sloeg met zijn vuist op tafel en schreeuwde tegen de jongeman:

A lively discussion arose. The banker, who was younger and more nervous in those days, was suddenly carried away by excitement; he struck the table with his fist and shouted at the young man:

“Het is niet waar! Ik wed met u om twee miljoen dat u het geen vijf jaar uithoudt in eenzame opsluiting.”

“It’s not true! I’ll bet you two millions you wouldn’t stay in solitary confinement for five years.”

“Als u dat meent,” zei de jongeman, “neem ik de weddenschap aan, maar ik blijf niet vijf, maar vijftien jaar.”

“If you mean that in earnest,” said the young man, “I’ll take the bet, but I would stay not five but fifteen years.”

“Vijftien? Verkocht!” riep de bankier. “Heren, ik zet twee miljoen in!”

“Fifteen? Done!” cried the banker. “Gentlemen, I stake two millions!”

“Afgesproken! U zet uw miljoenen in en ik zet mijn vrijheid in!” zei de jongeman.

“Agreed! You stake your millions and I stake my freedom!” said the young man.