Thanh gươm của Damocles

Ngày xưa có một vị vua tên là Dionysius. Ông ta bất công và tàn nhẫn đến mức bị người đời gọi là kẻ bạo chúa. Ông biết rằng hầu như tất cả mọi người đều căm ghét mình, và vì thế ông luôn nơm nớp lo sợ ai đó sẽ cướp đi sinh mạng của mình.

There was once a king whose name was Dionysius. He was so unjust and cruel that he won for himself the name of tyrant. He knew that almost everybody hated him, and so he was always in dread lest some one should take his life.

Nhưng ông rất giàu có, và ông sống trong một cung điện tráng lệ chứa đầy những món đồ quý giá và tuyệt đẹp, lại có vô số người hầu luôn sẵn lòng tuân theo mọi mệnh lệnh của ông.

But he was very rich, and he lived in a fine palace where there were many beautiful and costly things, and he was waited upon by a host of servants who were always ready to do his bidding.

Một ngày nọ, một người bạn của ông tên là Damocles nói với ông rằng:—

One day a friend of his, whose name was Damocles, said to him,—

“Chắc ngài hạnh phúc lắm! Ngài có ở đây mọi thứ mà bất kỳ ai cũng đều mơ ước.”

“How happy you must be! You have here everything that any man could wish.”

“Có lẽ ngươi muốn đổi chỗ với ta chăng,” bạo chúa nói.

“Perhaps you would like to change places with me,” said the tyrant.

“Dạ không, không dám thế đâu, thưa đức vua!” Damocles thưa; “nhưng thần nghĩ rằng, nếu thần chỉ cần có được sự giàu sang và những thú vui của ngài trong một ngày, thần sẽ chẳng mong ước niềm hạnh phúc nào lớn hơn thế nữa.”

“No, not that, O king!” said Damocles; “but I think, that, if I could only have your riches and your pleasures for one day, I should not want any greater happiness.”

“Tốt lắm,” tên bạo chúa nói. “Ngươi sẽ có được những thứ đó.”

“Very well,” said the tyrant. “You shall have them.”

Và thế là vào ngày hôm sau, Damocles được dẫn vào cung điện, và mọi người hầu đều được lệnh phải đối đãi với ông như chủ nhân của họ. Ông ngồi vào bàn trong đại sảnh tiệc, và những món ăn thịnh soạn được bày ra trước mặt ông.

And so, the next day, Damocles was led into the palace, and all the servants were bidden to treat him as their master. He sat down at a table in the banquet hall, and rich foods were placed before him.

Chẳng thiếu thứ gì có thể mang lại niềm vui cho ông. Có những loại rượu đắt tiền, những bông hoa xinh đẹp, hương thơm hiếm có và âm nhạc mê đắm lòng người. Ông ngả lưng giữa những chiếc đệm êm ái, và cảm thấy mình là người đàn ông hạnh phúc nhất trên toàn thế giới.

Nothing was wanting that could give him pleasure. There were costly wines, and beautiful flowers, and rare perfumes, and delightful music. He rested himself among soft cushions, and felt that he was the happiest man in all the world.

Rồi ông tình cờ ngước mắt lên phía trần nhà. Thứ gì đang lơ lửng trên đầu ông, với mũi nhọn gần như chạm vào đầu ông vậy? Đó là một thanh gươm sắc bén, và nó chỉ được treo lơ lửng bằng một sợi lông bờm ngựa duy nhất. Chuyện gì sẽ xảy ra nếu sợi lông ấy bị đứt?

Then he chanced to raise his eyes toward the ceiling. What was it that was dangling above him, with its point almost touching his head? It was a sharp sword, and it was hung by only a single horse-hair. What if the hair should break?

Mỗi khoảnh khắc đều có nguy cơ sợi lông sẽ đứt.

There was danger every moment that it would do so.

Nụ cười biến mất khỏi đôi môi của Damocles. Mặt ông tái mét như tro. Hai bàn tay ông run rẩy. Ông không còn muốn ăn nữa; ông không thể uống thêm rượu; ông cũng chẳng còn thấy thích thú với âm nhạc nữa. Ông khao khát được thoát ra khỏi cung điện, và đi thật xa, đến bất cứ đâu cũng được.

The smile faded from the lips of Damocles. His face became ashy pale. His hands trembled. He wanted no more food; he could drink no more wine; he took no more delight in the music. He longed to be out of the palace, and away, he cared not where.

“Có chuyện gì thế?” tên bạo chúa hỏi.

“What is the matter?” said the tyrant.