Vanka

Vanka

Wanka

Vanka Zhukov, a boy of nine, who had been for three months apprenticed to Alyahin the shoemaker, was sitting up on Christmas Eve.

Wanka Żukow, dziewięcioletni chłopiec, oddany trzy miesiące temu na naukę do szewca Alachina, nie kładł się spać w wigilię Bożego Narodzenia.

Waiting till his master and mistress and their workmen had gone to the midnight service, he took out of his master’s cupboard a bottle of ink and a pen with a rusty nib, and, spreading out a crumpled sheet of paper in front of him, began writing.

Poczekawszy, aż gospodarz, gospodyni i czeladnicy pójdą na pasterkę, wyjął z szafki gospodarza buteleczkę z atramentem oraz pióro ze zardzewiałą stalówką, rozłożył przed sobą pognieciony arkusz papieru i zaczął pisać.

Before forming the first letter he several times looked round fearfully at the door and the windows, stole a glance at the dark ikon, on both sides of which stretched shelves full of lasts, and heaved a broken sigh.

Zanim postawił pierwszą literę, kilkakrotnie spojrzał ze strachem na drzwi i okna, rzucił okiem na ciemną ikonę, po obu stronach której ciągnęły się półki z kopytami szewskimi, i ciężko westchnął.

The paper lay on the bench while he knelt before it.

Papier leżał na ławce, a on klęczał przed nią.

“Dear grandfather, Konstantin Makaritch,” he wrote, “I am writing you a letter. I wish you a happy Christmas, and all blessings from God Almighty. I have neither father nor mother, you are the only one left me.”

„Kochany dziadku, Konstantynie Makaryczu!” – pisał. – „Piszę do ciebie list. Życzę ci wesołych świąt Bożego Narodzenia i wszelkiego błogosławieństwa od Pana Boga. Nie mam ani ojca, ani matki, tylko ty jeden mi zostałeś”.

Vanka raised his eyes to the dark ikon on which the light of his candle was reflected, and vividly recalled his grandfather, Konstantin Makaritch, who was night watchman to a family called Zhivarev.

Wanka podniósł oczy na ciemną ikonę, w której odbijało się światło jego świecy, i żywo przypomniał sobie dziadka, Konstantyna Makarycza, który służył jako nocny stróż u państwa Żywariowów.

He was a thin but extraordinarily nimble and lively little old man of sixty-five, with an everlastingly laughing face and drunken eyes.

Był to chudy, ale niezwykle zwinny i żwawy staruszek liczący sześćdziesiąt pięć lat, z wiecznie uśmiechniętą twarzą i pijanymi oczami.

By day he slept in the servants’ kitchen, or made jokes with the cooks; at night, wrapped in an ample sheepskin, he walked round the grounds and tapped with his little mallet.

W dzień spał w kuchni dla czeladzi albo żartował z kucharkami; w nocy, opatulony w obszerny kożuch, obchodził posiadłość i stukał swoją kołatką.

Old Kashtanka and Eel, so-called on account of his dark colour and his long body like a weasel’s, followed him with hanging heads.

Stara Kasztanka i Wjun, nazwany tak z powodu ciemnej maści i długiego ciała przypominającego łasicę, szły za nim ze spuszczonymi łbami.

This Eel was exceptionally polite and affectionate, and looked with equal kindness on strangers and his own masters, but had not a very good reputation. Under his politeness and meekness was hidden the most Jesuitical cunning.

Ów Wjun był wyjątkowo grzeczny i przymilny, patrzył jednakowo łagodnie na obcych, jak i na swoich panów, ale nie cieszył się dobrą sławą. Pod jego uprzejmością i potulnością kryła się iście jezuicka chytrość.

No one knew better how to creep up on occasion and snap at one’s legs, to slip into the store-room, or steal a hen from a peasant.

Nikt nie potrafił lepiej niż on zakraść się w odpowiedniej chwili i uszczypnąć w nogę, wślizgnąć się do spiżarni albo ukraść chłopu kurę.

His hind legs had been nearly pulled off more than once, twice he had been hanged, every week he was thrashed till he was half dead, but he always revived.

Niejednokrotnie mało co nie powyrywano mu tylnych łap, dwa razy go wieszano, co tydzień obijano do półżywa, ale on zawsze wracał do zdrowia.

At this moment grandfather was, no doubt, standing at the gate, screwing up his eyes at the red windows of the church, stamping with his high felt boots, and joking with the servants. His little mallet was hanging on his belt.

W tej chwili dziadek z pewnością stał przy bramie, mrużył oczy ku czerwonym oknom cerkwi, tupał wysokimi walonkami i żartował ze służbą. Jego kołatka wisiała u pasa.