Θαλής ο Μιλήσιος

Το πηγάδι

The Well

Η Μίλητος ήταν μια πολυσύχναστη πόλη στις ακτές της Μικράς Ασίας. Καράβια έρχονταν και έφευγαν. Η αγορά μύριζε ψάρι, ελαιόλαδο και μαλλί.

Miletus was a busy town on the coast of Asia Minor. Ships came and went. The market smelled of fish, olive oil and wool.

Πριν από περίπου δυόμισι χιλιάδες χρόνια, ζούσε εκεί ένας άνδρας που τον έλεγαν Θαλή.

About two and a half thousand years ago, a man called Thales lived there.

Ο Θαλής δεν ήταν πλούσιος και δεν ήταν στρατιώτης. Δεν πουλούσε τίποτα. Αυτό που έκανε ήταν να παρατηρεί. Κοίταζε τη θάλασσα. Κοίταζε τα αστέρια και σημείωνε πού κινούνταν το φεγγάρι.

Thales was not rich, and he was not a soldier. He did not sell anything. What he did was look. He looked at the sea. He looked at the stars, and he wrote down where the moon moved.

Ένα βράδυ περπατούσε προς το σπίτι του με το κεφάλι στραμμένο στον ουρανό. Έβλεπε τα αστέρια να βγαίνουν ένα ένα. Τα σκεφτόταν τόσο έντονα που ξέχασε τα πόδια του. Μπροστά του, μέσα στο σκοτάδι, υπήρχε ένα πηγάδι: μια βαθιά, στρογγυλή τρύπα με νερό στον πάτο.

One evening he was walking home with his head in the sky. He was watching the stars come out one by one. He was thinking about them so hard that he forgot his feet. In front of him, in the dark, there was a well: a deep, round hole with water at the bottom.

Έπεσε μέσα.

He fell in.

Μια νεαρή υπηρέτρια από τη Θράκη είχε έρθει στο πηγάδι για νερό. Άκουσε το πλατσούρισμα και κοίταξε κάτω. Εκεί βρισκόταν ο σοφός της Μιλήτου, όρθιος μέσα στο κρύο νερό μέχρι το στήθος, να εξακολουθεί να κοιτάζει ψηλά.

A young servant from Thrace had come to the well for water. She heard the splash and looked down. There was the wise man of Miletus, standing in the cold water up to his chest, still looking up.

Εκείνη γέλασε μαζί του. «Προσπαθείς να μάθεις τι συμβαίνει στον ουρανό», είπε, «αλλά δεν μπορείς να δεις ούτε τι βρίσκεται μπροστά στα ίδια σου τα πόδια;»

She laughed at him. “You are trying to find out what happens in the sky,” she said, “but you cannot even see what is in front of your own feet.”

Αυτό είναι το παλαιότερο αστείο για τους στοχαστές, και ξεκινά με τον Θαλή. Η κοπέλα είχε δίκιο. Αλλά είχε και άδικο, επειδή ο άνδρας μέσα στο νερό ήταν απασχολημένος με ένα ερώτημα που κανείς δεν είχε κάνει ποτέ πριν.

That is the oldest joke about thinkers, and it starts with Thales. The girl was right. But she was also wrong, because the man in the water was busy with a question that no one had asked before.

Το ερώτημα ήταν το εξής: από τι είναι φτιαγμένα τα πάντα;

The question was this: what is everything made of?