The Nightingale and the Rose

“She said that she would dance with me if I brought her red roses,” cried the young Student; “but in all my garden there is no red rose.”

“Cô ấy nói sẽ khiêu vũ với tôi nếu tôi mang cho cô ấy những đóa hồng đỏ,” chàng Sinh viên trẻ kêu lên; “nhưng trong cả khu vườn của tôi chẳng có lấy một đóa hồng đỏ nào.”

From her nest in the holm-oak tree the Nightingale heard him, and she looked out through the leaves, and wondered.

Từ chiếc tổ trên cây sồi, chim Họa Mi nghe thấy chàng, cô nhìn ra qua những tán lá và tự hỏi.

“No red rose in all my garden!” he cried, and his beautiful eyes filled with tears. “Ah, on what little things does happiness depend!

“Không có đóa hồng đỏ nào trong cả khu vườn của mình!” chàng kêu lên, đôi mắt đẹp đẽ đẫm lệ. “À, hạnh phúc mới mong manh làm sao!

I have read all that the wise men have written, and all the secrets of philosophy are mine, yet for want of a red rose is my life made wretched.”

Tôi đã đọc tất cả những gì các bậc hiền triết viết, và mọi bí mật của triết học đều nằm trong tay tôi, vậy mà chỉ vì thiếu một đóa hồng đỏ mà cuộc đời tôi trở nên khốn khổ.”

“Here at last is a true lover,” said the Nightingale. “Night after night have I sung of him, though I knew him not: night after night have I told his story to the stars, and now I see him.

“Cuối cùng thì đây cũng là một người tình đích thực,” chim Họa Mi nói. “Đêm này qua đêm khác tôi đã hát về chàng, dù tôi chẳng hề quen biết: đêm này qua đêm khác tôi đã kể câu chuyện của chàng cho những vì sao, và giờ đây tôi đã thấy chàng.

His hair is dark as the hyacinth-blossom, and his lips are red as the rose of his desire; but passion has made his face like pale ivory, and sorrow has set her seal upon his brow.”

Tóc chàng đen như hoa dạ lan hương, và đôi môi chàng đỏ như đóa hồng mà chàng khao khát; nhưng niềm đam mê đã khiến gương mặt chàng tái nhợt như ngà, và nỗi buồn đã in dấu trên vầng trán chàng.”

“The Prince gives a ball to-morrow night,” murmured the young Student, “and my love will be of the company. If I bring her a red rose she will dance with me till dawn.

“Hoàng tử tổ chức một buổi dạ vũ vào tối mai,” chàng Sinh viên trẻ lẩm bẩm, “và người yêu của tôi sẽ có mặt ở đó. Nếu tôi mang cho cô ấy một đóa hồng đỏ, cô ấy sẽ khiêu vũ với tôi đến tận bình minh.

If I bring her a red rose, I shall hold her in my arms, and she will lean her head upon my shoulder, and her hand will be clasped in mine. But there is no red rose in my garden, so I shall sit lonely, and she will pass me by.

Nếu tôi mang cho cô ấy một đóa hồng đỏ, tôi sẽ được ôm cô ấy trong vòng tay, cô ấy sẽ tựa đầu vào vai tôi, và bàn tay cô ấy sẽ nằm gọn trong tay tôi. Nhưng trong vườn tôi chẳng có đóa hồng đỏ nào, nên tôi sẽ phải ngồi một mình, và cô ấy sẽ bước qua tôi.

She will have no heed of me, and my heart will break.”

Cô ấy sẽ chẳng đoái hoài gì đến tôi, và trái tim tôi sẽ tan vỡ.”

“Here indeed is the true lover,” said the Nightingale. “What I sing of, he suffers—what is joy to me, to him is pain. Surely Love is a wonderful thing. It is more precious than emeralds, and dearer than fine opals.

“Đây quả thực là một người tình đích thực,” chim Họa Mi nói. “Điều tôi hát, chàng lại phải chịu đựng—điều là niềm vui đối với tôi, lại là nỗi đau đối với chàng. Tình yêu quả là một điều kỳ diệu. Nó quý giá hơn ngọc lục bảo, và đáng giá hơn cả những viên ngọc mắt mèo thượng hạng.

Pearls and pomegranates cannot buy it, nor is it set forth in the marketplace. It may not be purchased of the merchants, nor can it be weighed out in the balance for gold.”

Ngọc trai và lựu không thể mua được nó, cũng chẳng có bán ở ngoài chợ. Người ta không thể mua nó từ các thương nhân, cũng không thể cân đo nó bằng vàng.”

“The musicians will sit in their gallery,” said the young Student, “and play upon their stringed instruments, and my love will dance to the sound of the harp and the violin.

“Các nhạc công sẽ ngồi trên khán đài,” chàng Sinh viên trẻ nói, “và chơi những nhạc cụ dây, còn người yêu của tôi sẽ khiêu vũ theo tiếng đàn hạc và vĩ cầm.

She will dance so lightly that her feet will not touch the floor, and the courtiers in their gay dresses will throng round her.

Cô ấy sẽ khiêu vũ nhẹ nhàng đến mức đôi chân không chạm sàn, và các triều thần trong những bộ trang phục lộng lẫy sẽ vây quanh cô ấy.

But with me she will not dance, for I have no red rose to give her”; and he flung himself down on the grass, and buried his face in his hands, and wept.

Nhưng cô ấy sẽ không khiêu vũ với tôi, vì tôi không có đóa hồng đỏ nào để tặng cô ấy”; rồi chàng gục xuống bãi cỏ, vùi mặt vào đôi bàn tay và bật khóc.