Między półkami

– Czterdzieścioro dzieci? – powiedział Hamid. – W moim sklepie?

“Forty children?” said Hamid. “In my shop?”

– Codziennie o czwartej. Do Wigilii. Tylko na pół godziny. – Mocno trzymałam moją listę. – Sala jest zamknięta dla przedstawienia. W kościele w tygodniu jest za zimno. Nie mam innego miejsca, Hamid.

“Every day at four. Until Christmas Eve. Only for half an hour.” I held my list tight. “The hall is closed to the play. The church is too cold in the week. I have nowhere else, Hamid.”

Hamid od dwudziestu pięciu lat ma sklep na St Nicholas Square, na rogu. Sklep jest otwarty do późna. Rozejrzał się po nim powoli: ryż, puszki, gazety, lodówki pełne mleka.

Hamid has been on St Nicholas Square for twenty-five years, in the late shop on the corner. He looked round it slowly: the rice, the tins, the newspapers, the fridges full of milk.

– Królowie mogą stać koło chleba – powiedział. – Anioły przy oknie. Owce mogą być na zapleczu, przy pudłach. Owce lubią pudła. – Włożył okulary. – Tak, pani Novak. Oczywiście, że tak.

“The kings can stand by the bread,” he said. “The angels by the window. The sheep can go in the back, with the boxes. Sheep like boxes.” He put on his glasses. “Yes, Miss Novak. Of course yes.”

Ruth nie była zadowolona. – Jasełka – powiedziała – między proszkiem do prania a karmą dla kotów. – Ale przyszła w środę o czwartej, przyniosła swoje małe pianino elektryczne i grała na nim na zamrażarce.

Ruth was not happy. “A nativity,” she said, “between the washing powder and the cat food.” But she came at four on Wednesday, and she brought her small electric piano, and she played it on top of the freezer.

To się udało. Pasterze chodzili między półkami. Maryja siedziała na skrzynce z pomarańczami. Hamid dał wszystkim herbatę w papierowych kubkach. Klienci stali i patrzyli, a jeden starszy pan trochę się wzruszył przy aniołach.

It worked. The shepherds walked between the shelves. Mary sat on a box of oranges. Hamid gave everyone tea in paper cups. Customers stood and watched, and one old man cried a little at the angels.

Tego wieczoru długo siedziałam w swojej klasie i wycinałam papierowe gwiazdy. O siódmej ktoś zapukał. To była młoda kobieta, ze śniegiem na płaszczu i z ciemnymi oczami Hamida. Leila Yousef, jego córka, dziennikarka, w domu z Toronto. Ojciec opowiedział jej o moim pomyśle ze szpitalem.

That evening I stayed late in my classroom, cutting out paper stars. At seven a young woman knocked, with snow on her coat and Hamid’s dark eyes. Leila Yousef, his daughter, a journalist, home from Toronto. Her father told her about my hospital idea.

Dziennikarka. Odłożyłam nożyczki.

A journalist. I put down my scissors.

– To koszmar – powiedziałam. – To przedstawienie to koszmar. Szpital jeszcze nie powiedział tak. Father Tom jeszcze nie zapytał biskupa. A czterdzieścioro dzieci w śniegu, w nocy?

“It’s a nightmare,” I said. “The play is a nightmare. The hospital hasn’t said yes. Father Tom hasn’t asked the bishop. And forty children in the snow, at night?”

– Ktoś na placu bardzo by tego chciał – powiedziała. Nie powiedziała, kto. – Mogę zadzwonić do szpitala. A jeśli potrzebuje pani jeszcze jednej dorosłej osoby w śniegu, pójdę z dziećmi.

“Someone on the square would like it very much,” she said. She didn’t say who. “I can phone the hospital. And if you need another adult in the snow, I’ll walk with the children.”

– Spróbuję – powiedziałam.

“I’ll try,” I said.

Ale to był mój pomysł, a Kofi Mensah pytał o przedstawienie codziennie. W czwartek sama znów zadzwoniłam do siostry oddziałowej. Nadal mówiła „może”. Tej nocy napisałam też do niej krótki e-mail.

But it was my idea, and Kofi Mensah asked about the play every day. On Thursday I phoned the ward sister again myself. She still said maybe. That night I wrote to her too, a short email.

Szanowna Siostro, przyjdzie czterdzieścioro dzieci i pięcioro dorosłych. Możemy być o siódmej w Wigilię, zaśpiewać trzy kolędy i wyjść po dwudziestu minutach. Będę odpowiadać za każde dziecko. Proszę powiedzieć tak. Clara Novak, szkoła St Nicholas.

Dear Sister, we are forty children and five adults. We can come at seven on Christmas Eve, sing three carols and leave in twenty minutes. I will be responsible for every child. Please say yes. Clara Novak, St Nicholas School.

W czwartek wieczorem dwóch ojców i ja skończyliśmy stajenkę w kościele. Mieliśmy rysunki Marco, dużo gwoździ i żadnego pomysłu. Położyliśmy dach. Potem zobaczyliśmy, że jest odwrotnie, więc zdjęliśmy go i położyliśmy jeszcze raz. Drzwi otwierały się do ściany. Gdy oparłam się o stajenkę, cała trochę się poruszyła, jak zmęczony koń.

On Thursday evening two fathers and I finished the stable in the church. We had Marco’s drawings, and a lot of nails, and no idea. We put the roof on. Then we saw it was the wrong way round, and took it off, and put it on again. The door opened into the wall. When I leaned on the stable, the whole thing moved a little, like a tired horse.