Zamarznięty staw

Edith Green mieszka nad apteką, na górze, po trzydziestu jeden schodach. Liczyłam je w środę, z ciastem w rękach.

Edith Green lives above the chemist’s, up thirty-one stairs. I counted them on Wednesday with a cake in my hands.

– Clara Novak – powiedziała w drzwiach, zanim się odezwałam. – Znam te buty. Chodzisz jak nauczycielka.

“Clara Novak,” she said at the door, before I spoke. “I know your shoes. You walk like a teacher.”

Ma osiemdziesiąt dwa lata, jest mała i chuda, ma okrągłe okulary na łańcuszku. Jej oczy są już słabe. Widzi mój kształt, mówi, ale nie widzi mojej twarzy.

She is eighty-two, small and thin, with round glasses on a chain. Her eyes are bad now. She can see the shape of me, she says, but not my face.

Usiadłyśmy w jej małej kuchni i mówiłam dwadzieścia minut. Ani razu mi nie przerwała.

We sat in her little kitchen, and I talked for twenty minutes. She didn’t stop me once.

Edith słuchała, trzymając ręce wokół filiżanki. Potem zadawała pytania, a to nie były miłe pytania.

Edith listened with her hands round her cup. Then she asked questions, and they were not nice questions.

– Dlaczego zapytałaś Diane o rękawiczki przy całej radzie?

“Why did you ask Diane about her gloves in front of the council?”

– Bo chciałam odpowiedzi.

“Because I wanted an answer.”

– Nie. Bo chciałaś wygrać. – Wypiła herbatę. – A pan Doyle? Pytałaś go, czy mu mówiłaś?

“No. Because you wanted to win.” She drank her tea. “And Mr Doyle? Did you ask him, or did you tell him?”

Nie odpowiedziałam.

I didn’t answer that.

– Jak pani to prowadziła, Edith? Dwadzieścia lat. Nic nie szło źle?

“How did you run it, Edith? For twenty years. Nothing went wrong?”

– Wszystko szło źle. Co roku. – Uśmiechnęła się. – W 1994 roku Józef zwymiotował na Maryję. Ale zawsze wiedziałam, dlaczego. Bo patrzyłam na dzieci. Na każdej próbie, każdą minutę. Kto jest szczęśliwy, kto zły, kto idzie wcześniej do domu, kto zostaje. – Odstawiła filiżankę. – Ty patrzysz na klucze, Clara. Patrz na dzieci, nie na klucze.

“Everything went wrong. Every year.” She smiled. “In 1994 Joseph was sick on Mary. But I always knew why. Because I watched the children. Every rehearsal, every minute. Who is happy, who is angry, who goes home early, who stays.” She put down her cup. “You are watching the keys, Clara. Watch the children, not the keys.”

– Dzieci nie mają kluczy.

“The children don’t have keys.”

– Nie – powiedziała Edith. – Nie mają.

“No,” said Edith. “They don’t.”

Powiedziałam jej wtedy o moim drugim pomyśle. Nikt jeszcze go nie znał. Po przedstawieniu, w Wigilię, część dzieci mogłaby pójść w kostiumach do szpitala miejskiego i zaśpiewać na oddziale.

I told her my other idea then. Nobody knew it yet. After the play, on Christmas Eve, some of the children could go to the city hospital in their costumes and sing on a ward.