Cái ao đóng băng

Bà Edith Green sống trên hiệu thuốc, phải leo ba mươi mốt bậc cầu thang. Tôi đã đếm chúng hôm thứ Tư, với một cái bánh trong tay.

Edith Green lives above the chemist’s, up thirty-one stairs. I counted them on Wednesday with a cake in my hands.

“Clara Novak,” bà nói ở cửa, trước khi tôi lên tiếng. “Tôi biết giày của cô. Cô đi như một cô giáo.”

“Clara Novak,” she said at the door, before I spoke. “I know your shoes. You walk like a teacher.”

Bà tám mươi hai tuổi, nhỏ và gầy, đeo kính tròn có dây. Bây giờ mắt bà yếu. Bà nói bà thấy hình dáng của tôi, nhưng không thấy mặt tôi.

She is eighty-two, small and thin, with round glasses on a chain. Her eyes are bad now. She can see the shape of me, she says, but not my face.

Chúng tôi ngồi trong bếp nhỏ của bà, và tôi nói hai mươi phút. Bà không ngắt lời tôi lần nào.

We sat in her little kitchen, and I talked for twenty minutes. She didn’t stop me once.

Bà Edith nghe, hai tay ôm cái tách. Rồi bà hỏi, và đó không phải những câu hỏi dễ chịu.

Edith listened with her hands round her cup. Then she asked questions, and they were not nice questions.

“Sao cô hỏi Diane về đôi găng tay trước mặt cả hội đồng?”

“Why did you ask Diane about her gloves in front of the council?”

“Vì tôi muốn có một câu trả lời.”

“Because I wanted an answer.”

“Không. Vì cô muốn thắng.” Bà uống trà. “Còn ông Doyle? Cô hỏi ông ấy, hay cô nói với ông ấy?”

“No. Because you wanted to win.” She drank her tea. “And Mr Doyle? Did you ask him, or did you tell him?”

Tôi không trả lời câu đó.

I didn’t answer that.

“Bà làm thế nào, bà Edith? Suốt hai mươi năm. Không có chuyện gì sai sao?”

“How did you run it, Edith? For twenty years. Nothing went wrong?”

“Chuyện gì cũng sai. Năm nào cũng vậy.” Bà cười. “Năm 1994 Giuse nôn lên Maria. Nhưng tôi luôn biết vì sao. Vì tôi nhìn bọn trẻ. Buổi tập nào cũng vậy, phút nào cũng vậy. Đứa nào vui, đứa nào giận, đứa nào về sớm, đứa nào ở lại.” Bà đặt tách xuống. “Cô đang nhìn những cái chìa khóa, Clara. Hãy nhìn bọn trẻ, đừng nhìn chìa khóa.”

“Everything went wrong. Every year.” She smiled. “In 1994 Joseph was sick on Mary. But I always knew why. Because I watched the children. Every rehearsal, every minute. Who is happy, who is angry, who goes home early, who stays.” She put down her cup. “You are watching the keys, Clara. Watch the children, not the keys.”

“Bọn trẻ đâu có chìa khóa.”

“The children don’t have keys.”

“Không,” bà Edith nói. “Chúng không có.”

“No,” said Edith. “They don’t.”

Rồi tôi kể với bà ý kiến kia của tôi. Chưa ai biết nó. Sau vở kịch, vào đêm Giáng Sinh, vài em có thể đến bệnh viện thành phố trong trang phục của mình và hát ở một khoa.

I told her my other idea then. Nobody knew it yet. After the play, on Christmas Eve, some of the children could go to the city hospital in their costumes and sing on a ward.