Το πρόβλημα του κελιού 13

I

I

Σχεδόν όλα τα γράμματα που έμειναν στο αλφάβητο, αφότου δόθηκε στον Όγκαστους Σ. Φ. Χ. Βαν Ντούζεν το όνομά του, τα απέκτησε αργότερα ο κύριος αυτός στη διάρκεια μιας λαμπρής επιστημονικής σταδιοδρομίας και, επειδή τα απέκτησε τίμια, τα πρόσθεσε στην άλλη άκρη του ονόματός του. Το όνομά του, λοιπόν, μαζί με όλα όσα το ακολουθούσαν, ήταν ένα εντυπωσιακό οικοδόμημα. Ήταν διδάκτορας φιλοσοφίας, διδάκτορας νομικής, μέλος της Βασιλικής Εταιρείας, διδάκτορας ιατρικής και διδάκτορας οδοντιατρικής. Ήταν και μερικά άλλα πράγματα — ούτε ο ίδιος δεν μπορούσε να πει ακριβώς ποια — επειδή διάφορα ξένα εκπαιδευτικά και επιστημονικά ιδρύματα είχαν αναγνωρίσει την αξία του.

Practically all those letters remaining in the alphabet after Augustus S. F. X. Van Dusen was named were afterward acquired by that gentleman in the course of a brilliant scientific career, and, being honorably acquired, were tacked on to the other end. His name, therefore, taken with all that belonged to it, was a wonderfully imposing structure. He was a Ph.D., an LL.D., an F.R.S., an M.D., and an M.D.S. He was also some other things—just what he himself couldn’t say—through recognition of his ability by various foreign educational and scientific institutions.

Η εμφάνισή του δεν ήταν λιγότερο εντυπωσιακή από το όνομά του. Ήταν λεπτός, με τους λεπτούς ώμους γερμένους όπως των σπουδαστών, και το ξυρισμένο πρόσωπό του είχε την ωχρότητα μιας κλειστής, καθιστικής ζωής. Τα μάτια του είχαν μόνιμα ένα αυστηρό στράβωμα — το στράβωμα ενός ανθρώπου που μελετά μικρά πράγματα — και όταν φαίνονταν καθόλου πίσω από τα χοντρά γυαλιά του, ήταν απλές σχισμές υδαρούς γαλάζιου χρώματος. Πάνω από τα μάτια του όμως βρισκόταν το πιο εντυπωσιακό του χαρακτηριστικό. Ήταν ένα ψηλό, πλατύ μέτωπο, σχεδόν παράξενο σε ύψος και πλάτος, που στεφόταν από μια πυκνή, φουντωτή κίτρινη χαίτη. Όλα αυτά μαζί του έδιναν μια ιδιόρρυθμη, σχεδόν γκροτέσκα προσωπικότητα.

In appearance he was no less striking than in nomenclature. He was slender with the droop of the student in his thin shoulders and the pallor of a close, sedentary life on his clean-shaven face. His eyes wore a perpetual, forbidding squint—the squint of a man who studies little things—and when they could be seen at all through his thick spectacles, were mere slits of watery blue. But above his eyes was his most striking feature. This was a tall, broad brow, almost abnormal in height and width, crowned by a heavy shock of bushy, yellow hair. All these things conspired to give him a peculiar, almost grotesque, personality.

Ο καθηγητής Βαν Ντούζεν είχε μακρινή γερμανική καταγωγή. Επί γενιές οι πρόγονοί του ήταν γνωστοί στις επιστήμες· εκείνος ήταν το λογικό αποτέλεσμα, το κορυφαίο μυαλό. Πρώτα απ’ όλα ήταν άνθρωπος της λογικής. Τουλάχιστον τριάντα πέντε από τα πενήντα περίπου χρόνια της ζωής του τα είχε αφιερώσει αποκλειστικά στο να αποδείξει ότι δύο και δύο κάνουν πάντα τέσσερα, εκτός από ασυνήθιστες περιπτώσεις, όπου κάνουν τρία ή πέντε, ανάλογα με την περίπτωση. Στηριζόταν γενικά στην αρχή ότι όλα όσα ξεκινούν πρέπει να καταλήγουν κάπου, και μπορούσε να στρέψει σε ένα πρόβλημα τη συγκεντρωμένη πνευματική δύναμη των προγόνων του. Παρεμπιπτόντως, ο καθηγητής Βαν Ντούζεν φορούσε καπέλο νούμερο 8.

Professor Van Dusen was remotely German. For generations his ancestors had been noted in the sciences; he was the logical result, the master mind. First and above all he was a logician. At least thirty-five years of the half-century or so of his existence had been devoted exclusively to proving that two and two always equal four, except in unusual cases, where they equal three or five, as the case may be. He stood broadly on the general proposition that all things that start must go somewhere, and was able to bring the concentrated mental force of his forefathers to bear on a given problem. Incidentally it may be remarked that Professor Van Dusen wore a No. 8 hat.

Ο πολύς κόσμος είχε ακούσει αόριστα για τον καθηγητή Βαν Ντούζεν ως τη Σκεπτόμενη Μηχανή. Ήταν μια φράση των εφημερίδων που του δόθηκε μετά από μια αξιοσημείωτη επίδειξη στο σκάκι· τότε είχε αποδείξει ότι κάποιος που δεν ήξερε το παιχνίδι μπορούσε, με τη δύναμη της αναπόφευκτης λογικής, να νικήσει έναν πρωταθλητή που είχε αφιερώσει μια ζωή στη μελέτη του. Η Σκεπτόμενη Μηχανή! Ίσως αυτό τον περιέγραφε καλύτερα από όλα τα τιμητικά του αρχικά, γιατί περνούσε εβδομάδες και μήνες απομονωμένος στο μικρό εργαστήριό του, απ’ όπου είχαν βγει σκέψεις που άφηναν άναυδους τους επιστήμονες συναδέλφους του και συγκλόνιζαν βαθιά τον κόσμο.

The world at large had heard vaguely of Professor Van Dusen as The Thinking Machine. It was a newspaper catch-phrase applied to him at the time of a remarkable exhibition at chess; he had demonstrated then that a stranger to the game might, by the force of inevitable logic, defeat a champion who had devoted a lifetime to its study. The Thinking Machine! Perhaps that more nearly described him than all his honorary initials, for he spent week after week, month after month, in the seclusion of his small laboratory from which had gone forth thoughts that staggered scientific associates and deeply stirred the world at large.

Η Σκεπτόμενη Μηχανή δεχόταν επισκέπτες μόνο σπάνια, και αυτοί ήταν συνήθως άνδρες που, ψηλά κι οι ίδιοι στις επιστήμες, περνούσαν για να συζητήσουν ένα θέμα και ίσως να πεισθούν οι ίδιοι. Δύο από αυτούς, ο δρ Τσαρλς Ράνσομ και ο Άλφρεντ Φίλντινγκ, επισκέφθηκαν μια βραδιά τον καθηγητή για να συζητήσουν κάποια θεωρία που δεν έχει σημασία εδώ.

It was only occasionally that The Thinking Machine had visitors, and these were usually men who, themselves high in the sciences, dropped in to argue a point and perhaps convince themselves. Two of these men, Dr. Charles Ransome and Alfred Fielding, called one evening to discuss some theory which is not of consequence here.