Bật xi-nhan phải

Hồ sơ

The File

Trung tâm sát hạch giấy phép lái xe nằm ở rìa phía đông Ulaanbaatar, giữa một bãi xe buýt và một cánh đồng, nơi mùa hè trẻ con đá bóng còn mùa đông thì chẳng có ai. Trung tâm gồm một tòa nhà thấp sơn màu xanh lá, một bãi đỗ xe và một sân tập có rào, với những chiếc cọc nón màu cam, một con dốc nhân tạo và một cột đèn giao thông đã nhiều năm nay chỉ còn biết phát đèn vàng. Cuối tháng Mười, tuyết đầu mùa đã phủ lên nơi này, mỏng như đường, và trên thành phố lơ lửng làn khói xám từ những chiếc lò sưởi.

The licensing test centre lay on the eastern edge of Ulaanbaatar, between a bus depot and a field where children played football in summer and nobody did in winter. It consisted of a flat building painted green, a car park and a fenced practice yard with orange cones, an artificial slope and a traffic light that for years had known only amber. At the end of October the first snow already lay on it, thin as sugar, and over the city hung the grey smoke of the stoves.

Oyuna làm giám khảo ở đây đã ba mươi mốt năm, và sáu tuần nữa bà sẽ nghỉ hưu. Trong giới học viên lái xe của thành phố, bà được gọi là “Người Sắt”, và bà biết điều đó. Tỷ lệ đỗ của bà thấp nhất trung tâm: cứ mười thí sinh lên xe của bà thì có bốn người đạt. Bà không phải người khó chịu. Bà chào hỏi từng người, kiên nhẫn chờ khi ai đó không chỉnh được ghế, và chưa bao giờ quát tháo. Bà chỉ ghi lại những gì bà thấy, mà bà thấy rất nhiều. Một số thầy dạy lái khuyên học viên dời lịch thi nếu thấy tên Oyuna trong danh sách.

Oyuna had worked here as an examiner for thirty-one years, and in six weeks she would retire. Among the learner drivers of the city she was called “the Iron One”, and she knew it. Her rate was the lowest in the centre: of ten candidates who got into the car with her, four passed. She was not unfriendly. She greeted everyone, she waited patiently when someone could not adjust the seat, and she never shouted. She only wrote down what she saw, and she saw a great deal. Some driving instructors advised their pupils to postpone their appointment when they saw the name Oyuna on the list.

Phiếu thi của bà có hai mươi bốn ô để đánh dấu, và ở dưới cùng là một ô trống với tiêu đề “Ghi chú”. Suốt ba mươi mốt năm, Oyuna chưa một lần dùng đến ô này. Quy định nói rằng ở đó chỉ được ghi những gì liên quan đến bài thi lái, và theo bà, mọi điều liên quan đến bài thi lái đều vừa đủ trong hai mươi bốn ô kia. Bà hay nói rằng một giám khảo mà viết ghi chú thì chỉ là muốn xin lỗi mà thôi.

Her test form had twenty-four boxes to tick and, at the bottom, an empty field headed “Remarks”. In thirty-one years Oyuna had not used this field a single time. The regulations said that only what had to do with the drive might go there, and everything that had to do with the drive, in her opinion, fitted into the twenty-four boxes. An examiner who wrote remarks, she liked to say, only wanted to apologise.

Sáng thứ Năm, danh sách của ngày hôm đó nằm trên bàn bà. Bảy cái tên, bảy mốc giờ. Cái tên thứ tư là Ganbold, bảy mươi hai tuổi, từ một huyện của tỉnh Töv, cách thủ đô bốn tiếng đi ô tô. Bên cạnh có dòng chữ nhỏ: lần thi thứ sáu.

On Thursday morning the day’s list lay on her desk. Seven names, seven times. The fourth name was Ganbold, seventy-two years old, from a district of Töv province, four hours’ drive from the capital. Next to it, in small letters: sixth attempt.

Oyuna biết ông. Bà đã chấm thi cho ông hồi tháng Sáu và tháng Tám; những lần giữa và sau đó là các đồng nghiệp. Một người đàn ông thấp, bè bè, gương mặt bị nắng gió làm cho sạm nâu, mặc chiếc áo khoác quá ấm so với thành phố, đội mũ lông mà ông luôn bỏ ra trước khi lên xe rồi đặt lên ghế sau, như thể mang theo một vị khách. Tháng nào ông cũng đến, luôn vào cùng một ngày trong tuần, và lần nào trong phòng chờ cũng có cùng một người phụ nữ trẻ ngồi với chiếc bình giữ nhiệt để đợi ông: con gái ông.

Oyuna knew him. She had examined him in June and in August; in between and since then, colleagues had had him. A short, broad man with a face that wind and sun had turned brown, in a coat too warm for the city, and with a fur hat that he took off before getting in and laid on the back seat, as if he had brought it along on a visit. He came every month, always on the same day of the week, and every time the same young woman sat in the waiting room with a thermos flask and waited for him: his daughter.